Bệnh sởi là một bệnh nhiễm trùng cấp tính do virus gây ra, thường gặp ở trẻ em. Bệnh có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm nếu không được điều trị kịp thời. Để nhận biết bệnh sởi sớm, bạn cần nắm rõ các dấu hiệu đặc trưng của bệnh. Hãy cùng Điện Lạnh Phố Xanh tìm hiểu nhé.

1/ Bệnh sởi là gì?

Sởi là bệnh truyền nhiễm, lây qua đường không khí do virus sởi gây nên. Đây là virus thuộc họ Paramyxoviridae, có đường kính khoảng 120 – 250nm, sức chịu đựng yếu, dễ bị tiêu diệt với các thuốc khử trùng thông thường hoặc ánh sáng mặt trời, sức nóng... có nhiệt độ khoảng 56 độ C.

Virus sởi có hai kháng nguyên:

- Kháng nguyên ngưng kết hồng cầu (Hemagglutinin).

- Kháng nguyên tan hồng cầu (Hemolysin)

Khi virus xâm nhập vào cơ thể sẽ kích thích sinh kháng thể. Kháng thể xuất hiện từ ngày thứ 2 – 3 sau khi mọc ban và tồn tại lâu dài. Miễn dịch trong sởi là miễn dịch bền vững.

Ở nước ta, bệnh sởi thường xảy ra vào mùa đông xuân và thường gặp ở trẻ dưới 5 tuổi. Tuy nhiên, trong vài năm trở lại đây, dịch sởi có thể bùng phát bất cứ thời điểm nào trong năm.

2/ Nhận biết các dấu hiệu bệnh sởi ở trẻ

Dấu hiệu bệnh sởi ở trẻ em và người lớn đều có đặc trưng là sốt, viêm đường hô hấp trên, viêm kết mạc và phát ban. Bệnh sởi thường diễn biến qua các giai đoạn sau:

aGiai đoạn ủ bệnh: Khoảng 7-14 ngày, trẻ không có biểu hiện gì đặc biệt.

aGiai đoạn tiền triệu: Đây là khoảng thời gian dễ lây lan, bệnh nhân sẽ gặp các dấu hiệu bệnh sởi như:

- Sốt: Sốt nhẹ đến vừa, sau đó tăng dần lên sốt cao.

- Viêm đường hô hấp trên: Ho khan, chảy mũi, viêm kết mạc mắt (mắt đỏ, chảy nước mắt, sợ ánh sáng).

- Hạt Koplik: Đây là dấu hiệu đặc trưng nhất của bệnh sởi. Xuất hiện các đốm trắng nhỏ li ti, có viền đỏ ở niêm mạc má, đối diện với răng hàm trên.

aGiai đoạn phát ban:

- Ban: Xuất hiện các vết ban đỏ, dát sẩn, bắt đầu từ mặt, lan xuống cổ, thân mình và chi. Ban thường mọc theo từng đợt, liên kết với nhau tạo thành từng mảng lớn.

- Sốt cao: Sốt cao hơn so với giai đoạn trước.

- Các triệu chứng khác: Mệt mỏi, chán ăn, tiêu chảy.

aGiai đoạn phục hồi: Các nốt sởi dần biến mất và để lại thâm đen, vết hằn trên da.

3/ Khi nào cần đưa trẻ đi khám?

Nếu trẻ có các dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh sởi, cha mẹ cần đưa trẻ đến cơ sở y tế để được khám và tư vấn điều trị kịp thời. Đặc biệt cần lưu ý khi trẻ có các triệu chứng sau:

- Sốt cao liên tục trên 39°C.

- Khó thở, thở nhanh.

- Mệt mỏi, chán ăn, tiêu chảy, không muốn chơi.

-Toàn thân nổi ban nhưng vẫn chưa có dấu hiệu hạ sốt.

4/ Phân biệt dấu hiệu bệnh sởi và sốt phát ban

Sởi và sốt phát ban là hai bệnh thường gặp ở trẻ em, đặc biệt là trong mùa dịch. Cả hai bệnh đều gây ra sốt và phát ban, nhưng có những đặc điểm khác nhau giúp phân biệt.

4.1/ Dấu hiệu chung của sởi và sốt phát ban

- Sốt: Cả hai bệnh đều khởi phát bằng sốt, có thể sốt cao.

- Phát ban: Đây là triệu chứng đặc trưng của cả hai bệnh. Tuy nhiên, cách phát ban và đặc điểm của ban sẽ khác nhau.

- Mệt mỏi: Người bệnh thường cảm thấy mệt mỏi, chán ăn.

4.2/ Dấu hiệu phân biệt sởi và sốt phát ban

Dấu hiệu	Sởi	Sốt phát ban
Thời gian ủ bệnh	7-14 ngày	Thường ngắn hơn sởi
Triệu chứng đi kèm	Ho, chảy mũi, mắt đỏ, nổi hạch cổ	Ít triệu chứng đi kèm hơn
Đặc điểm ban	Ban đỏ, sần, bắt đầu ở sau tai, lan dần xuống mặt, thân mình. Ban thường đậm màu và kéo dài hơn.	Ban đỏ, phẳng, thường xuất hiện sau khi sốt giảm, lan rộng khắp cơ thể. Ban thường nhạt màu và nhanh biến mất.
Tiến triển bệnh	Có thể gây biến chứng nặng như viêm phổi, viêm não.	Thường lành tính, ít gây biến chứng.

 

5/ Biến chứng của bệnh sởi nguy hiểm như thế nào?

Sởi tuy là bệnh lành tính nhưng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời có thể gây các biến chứng nguy hiểm sau:

- Viêm tai giữa cấp, viêm phế quản: Đây là biến chứng thường gặp nhất.

- Viêm phổi nặng: Gồm triệu chứng sốt cao, nhiễm trùng, khi nghe phổi thấy ran nổ, công thức máu thấy bạch cầu tăng cao, trên phim X- quang thấy hình ảnh nốt mờ rải rác ở hai trường phổi.

- Viêm não - màng não: Là biến chứng lên hệ thống thần kinh trung ương, có thể gây tử vong và để lại nhiều di chứng nặng nề. Các biểu hiện gồm: sốt cao, co giật, bí đái, đái dầm, rối loạn ý thức dẫn đế đi vào hôn mê.

- Biến chứng tiêu hóa: Viêm niêm mạc miệng, cam tẩu mã - gây hoại tử niêm mạc miệng, hơi thở có mùi hôi. Viêm ruột với biểu hiện tiêu chảy thường nặng nề hơn so với các loại tiêu chảy do virus khác.

- Biến chứng mắt - loét giác mạc, có thể để lại di chứng mù vĩnh viễn.

- Suy dinh dưỡng hậu sởi.

- Sảy thai, sinh non khi mắc sởi ở phụ nữ đang mang thai.

Lưu ý: Những thông tin cung cấp trong bài viết “Nhận biết sớm các dấu hiệu bệnh sởi ở trẻ em?”của Điện Lạnh Phố Xanh mang tính chất tham khảo, không thay thế cho việc chẩn đoán hoặc điều trị y khoa. Để biết chính xác tình trạng bệnh lý, bệnh nhân cần tới các bệnh viện để được bác sĩ thăm khám trực tiếp, chẩn đoán và tư vấn phác đồ điều trị hợp lý.